Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesini 1 günle kaçıran binlerce sigortalıya SGK’dan alternatif emeklilik yolu sunuluyor. 56 ile 60 yaş arası sigortalılar için 3.600, 4.500 ve 5.400 prim günü üzerinden kısmi emeklilik seçenekleri yeniden gündemde. İşte yaşa ve prime göre kademeli çizelge…
2023 yılında yürürlüğe giren Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesiyle yüz binlerce kişi emeklilik hakkı elde etti. Ancak bazı sigortalılar, sadece birkaç gün ya da birkaç ay farkla bu haktan yararlanamadı. Bu durum, “EYT’yi 1 günle kaçıranlar için yeni bir hak tanınır mı?” sorusunu beraberinde getirdi. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kısmi emeklilik seçeneğiyle bu kişilere yeni bir umut kapısı açıyor.
Özellikle 56-60 yaş aralığında olan sigortalılar için 3.600, 4.500 ve 5.400 prim günüyle emeklilik formülleri yeniden değerlendirilmeye başlandı.
EYT’yi 1 Günle Kaçıranlar Ne Yapabilir?
EYT düzenlemesinden yararlanmak için 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi ve belirli prim günü koşulu aranıyordu. Ancak bazı vatandaşlar bu tarihi 1 günle kaçırdığı için EYT kapsamına alınmadı. Bu kişiler için SGK’nın sunduğu yaştan emeklilik (kısmi emeklilik) formülü devreye giriyor.
Bu sistemde, yaş ve prim şartını farklı kombinasyonlarla sağlayan kişiler belirli bir yaşa ulaştığında emekli olabiliyor.
Kısmi Emeklilikte 3 Temel Prim Eşiği
SGK’ya göre yaştan emeklilikle ilgili 3 temel prim günü sınırı bulunuyor:
- 3.600 Günle Emeklilik (15 yıl hizmet):
- Kadınlar: 58 yaşında
- Erkekler: 60 yaşında
- Şart: Sigorta girişi 9 Eylül 1999’dan önce olmalı
- 4.500 Günle Emeklilik (12,5 yıl hizmet):
- Kadınlar: 58 yaş
- Erkekler: 60 yaş
- Şart: 25 yıllık sigortalılık süresi + 4.500 prim günü
- 5.400 Günle Emeklilik (18 yıl hizmet):
- Kadınlar: 61 yaş
- Erkekler: 63 yaş
- Şart: Sigorta girişi 2000 sonrası olanlar için geçerli alternatif yol
Bu seçenekler, EYT kapsamı dışında kalan ancak primlerini tamamlamış sigortalılar için önemli bir avantaj sunuyor.
SGK’nın Kısmi Emeklilik Çizelgesi
SGK tarafından yayımlanan kılavuzlara göre, 56-60 yaş arası sigortalılar için hazırlanan kademeli çizelge şu şekilde işliyor:
Sigorta Başlangıç Tarihi | Kadın İçin Yaş | Erkek İçin Yaş | Minimum Prim Günü |
---|---|---|---|
8 Eylül 1999 ve öncesi | 58 | 60 | 3.600 |
2000 – 2008 arası | 58 – 61 arası | 60 – 63 arası | 4.500 – 5.400 |
2008 sonrası | 61 ve üzeri | 63 ve üzeri | 5.400+ |
Bu çizelge, prim eksiği olanların gelecekte kademeli şekilde emekli olabileceğini gösteriyor.
Kimler Bu Haktan Yararlanabilir?
Kısmi emeklilik hakkından;
- EYT kapsamında olmayan,
- Belirli yaş aralığında olan,
- Prim gününü tamamlayan ya da tamamlamaya yakın olan sigortalılar faydalanabilir.
Ayrıca çalışmaya devam ederek ya da isteğe bağlı sigorta sistemiyle eksik primlerini tamamlayan kişiler de bu sistemden yararlanabilir.
Eksik Primler Nasıl Tamamlanır?
Eksik primi olanlar için SGK çeşitli yöntemler sunuyor:
- İsteğe Bağlı Sigorta: Her ay prim ödeyerek hizmet süresi artırılabilir.
- Doğum ve Askerlik Borçlanması: Kadınlar doğum, erkekler askerlik sürelerini borçlanarak prim günü kazanabilir.
- Yurtdışı Borçlanması: Yurt dışında çalışmış olan Türk vatandaşları bu süreleri borçlanarak prim kazanabilir.
- Bağ-Kur İhya: Dondurulan Bağ-Kur süreleri yeniden canlandırılarak emeklilik hesabına dâhil edilebilir.
Uzmanlardan Uyarı: Prim Gününe Dikkat
Sosyal güvenlik uzmanları, özellikle 3.600 günle emeklilik planlayan kişilerin sigorta giriş tarihine, kayıtlı prim gününe ve sigortalılık süresine dikkat etmesi gerektiğini vurguluyor. Aksi halde yaş şartı tamamlansa bile prim yetersizliği nedeniyle emeklilik hakkı ertelenebilir.
Ayrıca 3.600 günle emeklilikte alınacak maaşın, 7.200 günle emekli olunana kıyasla daha düşük olacağı da unutulmamalı.
SGK’nın sunduğu kısmi emeklilik seçenekleri, EYT düzenlemesini bir günle kaçıran ya da 56-60 yaş arasında olan binlerce vatandaş için önemli bir alternatif olarak öne çıkıyor. Primlerini tamamlayarak yaş kriterini karşılayanlar, bu sistem sayesinde emeklilik hakkı kazanabiliyor. Erken planlama ve doğru bilgilendirme, bu fırsattan en verimli şekilde yararlanmak için büyük önem taşıyor.